fa ارزیابی نقایص کروموزومی در کارکنان رادیوتراپی سطح شهر تهران به‌منظور بررسی مخاطرات ناشی از پرتوگیری شغلی با استفاده از روش‌های سنجش میکرونوکلئی و نواربندی با گیمسا مقالات کامل full articles پژوهشي Research <strong>مقدمه:</strong> قرار گرفتن در معرض پرتوهای یونیزان، به دلایل تشخیصی، درمانی و به‌ویژه شغلی، گستره چشمگیری از صدمات سیتوژنتیک را در دی‌ان‌ای، به<span dir="LTR">‌</span>عنوان اولین و اصلی‌ترین هدف پرتوهای یونیزان ایجاد می‌کند. در این مطالعه، آسیب‌های کروموزومی کارشناسان بخش‌های رادیوتراپی و ارتباط میزان آسیب‌های مشاهده‌شده با عوامل تأثیرگذار نظیر سن، جنسیت، مدت اشتغال به کار و میزان دز دریافتی، به دو روش سنجش میکرونوکلئی و نواربندی با گیمسا، به‌عنوان نشانگر زیستی تشخیص زودرس سرطان بررسی شد.<br> <strong>مواد و روش‌ها</strong>: در این مطالعه آسیب‌های کروموزومی 45 نفر کارشناس پرتودرمانی شامل 17 مرد و 28 زن با میانگین سنی 1/37 سال و متوسط سابقه کاری 2/13 سال، شاغل در بخش‌های رادیوتراپی سطح شهر تهران به روش‌های سنجش میکرونوکلئی و نواربندی با گیمسا بررسی شد و نتایج با آسیب‌های کروموزومی پانزده نفر از افرادی مقایسه شد که آگاهانه در معرض پرتوهای یونیزان قرار نداشتند و در بخش‌های دیگر همان بیمارستان‌ها مشغول به کار بودند.<br> <strong>&nbsp;یافته‌ها: </strong>در بیشتر پرتوکاران، فراوانی نقایص سیتوژنتیک ثبت‌شده به روش نواربندی با گیمسا، در مقایسه با گروه کنترل افزایش معناداری داشت (۰۵/۰><span dir="LTR">P</span>). به‌طور مشابه، فراوانی بروز ریزهسته در پرتوکاران در قیاس با گروه کنترل افزایش معناداری داشت (۰۵/۰><span dir="LTR">P</span>). بر مبنای مشاهدات حاصل از هر دو روش، هیچ‌گونه ارتباط معناداری بین فاکتورهای سن، جنسیت، مدت اشتغال به کار و میزان دز دریافتی با فراوانی بروز نقایص و فراوانی بروز ریزهسته یافت نشد.<br> <strong>بحث ‌و نتیجه‌گیری:</strong> نتایج این مطالعه حاکی از افزایش فراوانی صدمات سیتوژنتیک در افراد به دلیل مواجهه شغلی بوده است. نتایج حاصل از هر دو روش سنجش نشان داد که این افزایش در نرخ نقایص کروموزومی در پرتوکاران به میزان معناداری بیشتر از افراد غیرپرتوکار است. افزایش در نرخ صدمات از نوع شکست تک‌رشته و تجمع در درازمدت و ترمیم نشدن است که این موضوع می‌تواند منجر به بروز بدخیمی شود. می‌توان گفت کارکنان پرتوکار بیش از افراد پرتوندیده در معرض ابتلا به بدخیمی‌اند. <strong><span dir="LTR">Introduction: </span></strong><span dir="LTR">Exposure to ionizing radiation as a result of diagnostic, treatment and occupational reasons, has created a remarkable range of cytogenetic damage in the DNA, as the first and main goal of ionizing radiation. The aim of this study is to assess the chromosomal damage in medical radiotherapy workers and its association with effective parameters such as age, sex, duration of employment and the amount of received dose by two methods of Micronuclei and G-banding, as a biomarker for early diagnosis of cancer.</span><br> <strong><span dir="LTR">Methods and Materials: </span></strong><span dir="LTR">In this study, chromosomal damage in 45 radiation experts (including 17 males and 28 females with a mean age of 37.1 years and mean occupational experience of 13.2 years) was examined in employees of radiotherapy sectors in Tehran (G-banding and Micronuclei). Moreover, the results of chromosomal damage were compared with 15 people, who were not consciously exposed to ionized radiation and they worked in other sectors of the hospital.</span><br> <strong><span dir="LTR">Results: </span></strong><span dir="LTR">Most employees of radiotherapy sectors, had significantly increased frequency of cytogenetic aberrations, registered by G-banding, comparing the control group (1.22&plusmn;0.71 vs. 0.91&plusmn;0.7); (P<0/05). Similarly, the frequency of micronuclei (MN) in exposed personnel was significantly increased comparing the control group (P<0.05). Based on the results of both methods, there was no significant relationship between age, gender, duration of employment and occupational exposure dose with the prevalence and incidence of aberrations and MNs.</span><br> <strong><span dir="LTR">Discussion and Conclusion: </span></strong><span dir="LTR">The results of this study demonstrated that Micronuclei and G-banding methods are appropriate for the analysis of chromosomal damage in radiation workers. The results of both methods showed considerably higher rate of chromosomal aberrations in medical radiotherapy workers than non-exposed people. Increasing the rate of single-string fracture injuries in the long term leads to the accumulation of single string fractures and failure to repair the injuries resulting in malignancy. It can be said that radiation workers are more prone to malignancy than people who have not been exposed to radiation.</span><span dir="LTR"> </span> نقایص کروموزومی, نواربندی با گیمسا, میکرونوکلئی, کارکنان رادیوتراپی, ارزیابی Chromosomal Abnormalities, Gimsa Bonding, Micro nuclei, Employees of Radiotherapy, Assessment 1 12 http://jps.ajaums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-518-1&slc_lang=fa&sid=1 Elham Rezayi الهام رضایی neshastehriz.a@iums.ac.ir 10031947532846001487 10031947532846001487 No گروه علوم پرتویی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، شهر تهران، ایران Ali Neshastehriz علی نشاسته ریز neshastehriz.a@iums.ac.ir 10031947532846001488 10031947532846001488 Yes مرکز تحقیقات بیولوژی پرتو، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. Nazila Eyvazzadeh نازیلا عیوض زاده nazila9263@ yahoo.com 10031947532846001489 10031947532846001489 No گروه رادیولوژی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی آجا، تهران، ایران Seyed Akbar Mousavi سید اکبر موسوی neshastehriz.a@iums.ac.ir 10031947532846001490 10031947532846001490 No گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران