Paramedical Sciences and Military Health

fa تشخیص زودرس بیماری عروق کرونر قلب با بیومارکرهای میکروRNA Early detection of Coronary Artery Disease Using MicroRNA Biomarkers مقالات کامل full articles مروری review مقدمه: بیماری عروق کرونر قلب (CAD) یکی از علل اصلی مرگ‌ومیر جهانی است و تشخیص زودهنگام آن می‌تواند به کاهش عوارض و بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کند. در میان چندین عامل مستعدکننده، التهاب و ژن‌های التهابی نقش مهمی در پاتوژنز بیماری دارند. میکروRNAها (miRNAها)، مولکول‌های کوچک غیرکدکننده تنظیم‌کننده بیان ژن، به دلیل پایداری در مایعات زیستی و الگوهای بیان خاص، به‌عنوان بیومارکرهای نویدبخش برای تشخیص زودهنگام CAD مطرح شده‌اند و با تنظیم بیان ژن‌های دخیل در التهاب و آترواسکلروز، در مراحل اولیه پاتوژنز نقش کلیدی دارند. همچنین، ادغام نوآوری‌هایی مانند یادگیری ماشینی می‌تواند دقت تشخیص را افزایش دهد و اهمیت بالینی این یافته‌ها در بهبود مدیریت بیماران است. مواد و روش‌ها: این مقاله مروری با هدف بررسی نقش miRNAها در پاتوژنز CAD، ارزیابی پتانسیل تشخیصی آن‌ها و شناسایی چالش‌ها و فرصت‌های بالینی انجام شد. مطالعات از پایگاه‌های پابمد (PubMed) و علوم وب (Web of Science) از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵ با کلمات کلیدی "میکرو RNA"، ""CAD، "تشخیص زودهنگام" و "بیومارکر" بررسی شدند. یافته‌ها می‌توانند در طراحی ابزارهای تشخیصی عملی به کار روند. یافته‌ها: مرور مقالات نشان می‌دهد که miRNAهایی مانند miR-21، miR-208a و miR-133a به‌طور گسترده مطالعه شده‌اند، در حالی که کاندیداهای جدید مانند miR-499 و miR-126 پتانسیل تشخیصی بالایی دارند و می‌توانند در تشخیص زودهنگام کاربرد عملی داشته باشند. نتیجه‌گیری: ادغام نوآورانه‌ی پانل‌های چند miRNA با الگوریتم‌های یادگیری ماشینی نه‌تنها دقت تشخیص را افزایش می‌دهد، بلکه نوید توسعه‌ی ابزارهای پیش‌بینی شخصی‌سازی‌شده در محیط‌های بالینی را نیز می‌دهد. این مطالعه با تأکید بر نوآوری‌هایی مانند پانل‌های چند miRNA و ادغام با فناوری‌های یادگیری ماشینی، چارچوبی برای توسعه ابزارهای تشخیصی غیرتهاجمی پیشنهاد می‌کند. نتایج حاکی از آن است که استانداردسازی روش‌ها و اعتبارسنجی در جمعیت‌های بزرگ‌تر، کلید موفقیت این رویکرد است. یافته‌ها نشان می‌دهند که اهمیت بالینی این نتایج می‌تواند به بهبود مدیریت بیماران و کاهش مرگ‌ومیر ناشی از CAD کمک کند. Introduction: Coronary artery disease (CAD) is one of the leading causes of global mortality, and its early detection can help reduce complications and improve patients' quality of life. Among several predisposing factors, inflammation and inflammatory genes play a significant role in the disease's pathogenesis. MicroRNAs (miRNAs), small non-coding molecules that regulate gene expression, have emerged as promising biomarkers for early CAD detection due to their stability in biological fluids, specific expression patterns, and crucial role in regulating inflammation-related genes in early pathogenesis. Moreover, innovations like machine learning integration enhance diagnostic accuracy, with significant clinical implications for patient management. Materials and Methods: This review was conducted to study the role of miRNAs in CAD pathogenesis, assess their diagnostic potential, and identify clinical challenges and opportunities. Studies from 2019 to 2025 were reviewed using databases like PubMed and Web of Science with keywords "microRNA," "CAD," "early detection," and "biomarker." The findings can be applied to develop practical diagnostic tools. Results: The review of articles indicates that miRNAs such as miR-21, miR-208a, and miR-133a have been extensively studied, while new candidates like miR-499 and miR-126 show high diagnostic potential and can be practically applied for early detection. Conclusion: The innovative integration of multi-miRNA panels with machine learning algorithms not only boosts diagnostic accuracy but also promises personalized predictive tools in clinical settings. This study proposes a framework for non-invasive diagnostic tools, emphasizing innovations like multi-miRNA panels and machine learning integration. The results suggest that standardizing methods and validating findings in larger populations are key to success. These findings hold clinical importance by potentially improving patient management and reducing CAD-related mortality. بیماری عروق کرونر قلب, میکروRNA, تشخیص زودهنگام, بیومارکر Coronary artery disease, microRNA, early detection, biomarker 65 74 http://jps.ajaums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-738-1&slc_lang=fa&sid=1 Shadan Navid شادان نوید navidshadan@gmail.com 10031947532846004272 10031947532846004272 No Department of Anatomy, Faculty of Medicine, Social Determinants of Health Research Center, Gonabad University of Medical Science, Gonabad, Iran. گروه آناتومی، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی گناباد، گناباد، ایران. Zahra Saadatian زهرا سعادتیان z.saadatian@yahoo.com 10031947532846004273 10031947532846004273 Yes Department of Physiology, Faculty of Medicine, Infectious Diseases Research Center, Gonabad University of Medical Sciences, Gonabad, Iran. گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های عفونی، دانشگاه علوم پزشکی گناباد، گناباد، ایران.